• Materiał filmowy

XFEL – Polacy uczestniczą w budowie ogromnego lasera.

Europejski Rentgenowski Laser na Swobodnych Elektronach o nazwie E-XFEL to jeden z najbardziej ambitnych projektów na świecie. Budowany przez blisko 7 lat kosztował ponad miliard 220 milionów euro. Koszty pokryło 11 państw, ponad połowę Niemcy. Polski udział to 3,5%, czyli około 40 mln euro.

W budowie XFEL wzięli także udział inżynierowie, technicy i młodzi naukowcy z Instytutu Fizyki Jądrowej PAN w Krakowie.  Grupa z IFJ PAN wykonywała wiele prac ważnych dla realizacji tego niezwykłego zamierzenia.

Cały laser XFEL ma długość prawie 3 i pół kilometra. Jego początek, czyli źródło elektronów i urządzenia przyspieszające cząstki znajduje się w ośrodku DESY pod Hamburgiem. Przyspieszone cząstki będą biegły pod ziemią. Tam też będą wytwarzane super silne impulsy przenikliwego promieniowania. Badania w których naukowcy wykorzystają promienie X, prowadzone będą w podziemnej hali już w miejscowości Schenefeld.


Po co to wszystko?

Dzięki XFEL naukowcy zaobserwują przebieg szybkich reakcji chemicznych i zarejestrują trójwymiarowe obrazy struktur biologicznych takich jak fragmenty komórek z rozdzielczością atomową oraz z femtosekundową rozdzielczością czasową. Poszukiwane będą materiały, które mogą w temperaturze pokojowej przewodzić prąd bez oporu. To największe urządzenie wytwarzające promienie X umożliwi skokowy postęp w inżynierii materiałowej, w tym w nanomateriałach, ale także w fizyce i chemii. Być może za kilka lat skorzystamy z nowych wypełnień stomatologicznych. Będzie to również skutek badań z pomocą promieniowania X z XFEL. Naukowcy wykorzystają to promieniowanie również do wyjaśnienia tajemnic znanych dzieł sztuki. Nic więc dziwnego, że nie tylko dla naukowców z Instytutu Fizyki Jądrowej PAN w Krakowie praca przy tym projekcie była tak ważna.

 

Zobacz także

Aktualność

W sprawie utrzymania programu “Laboratorium” na antenie TVP1

Szanowni Państwo, Z całego serca dziękuję wszystkim znakomitym uczonym, młodym naukowcom, kolegom - dziennikarzom,  przyjaciołom, znajomym i nieznajomym za miłe słowa, wyrazy wsparcia oraz działania…
Czytaj całość

Materiał filmowy

Meksyk

Meksyk

Porady jak się prezentować

Najważniejsze podczas prezentacji

Najważniejsze przykazanie wystąpień publicznych brzmi „Nie nudź!”. Reszta jest tylko dodatkiem. W miarę możliwości unikamy obcych wyrazów, które łatwo...
Czytaj całość